اینجانب مژگان باوی دارای مدرک لیسانس علوم قرآنی و حافظ کل قرآن در رشتهی علوم قرآن و حدیث و با چندین سال سابقهی تدریس در مقطع متوسطهی اول، و تربیت حافظ در مقاطع سنی مختلف در حال حاضر به عنوان دبیر درس قرآن و معارف در دبیرستانهای متوسطهی اول مشغول به فعالیت میباشم. در طول سالهای تدریس، همواره تلاش کردهام آموزش درس قرآن را به شکلی هدفمند، منظم و متناسب با سطح فکری و روحی دانشآموزان ارائه دهم و فضایی آرام، صمیمی و انگیزهبخش در کلاس ایجاد کنم. باور دارم اگر مفاهیم قرآنی به زبانی ساده، کاربردی و همراه با مثالهای قابل فهم برای دانشآموزان بیان شود، ارتباط آنها با قرآن عمیقتر و این درس از حالت حفظمحور خارج میشود.
در ادامه، نمونهای از شیوهی تدریس خود را ارائه میدهم و مبحث «مفهوم توکل در قرآن» از کتاب قرآن پایه نهم را به عنوان نمونه توضیح میدهم.
در ابتدای درس، تلاش میکنم با ایجاد یک سؤال انگیزشی، ذهن دانشآموزان را درگیر موضوع کنم. برای مثال میپرسم: «وقتی با مشکلی روبهرو میشوید، چه کار میکنید؟ به چه کسی یا چه چیزی تکیه میکنید؟» سپس پاسخهای دانشآموزان را میشنوم و از همین گفتوگو، به مفهوم «توکل» پل میزنم. توضیح میدهم که توکل به معنای سپردن کارها به خداوند لا شریک و قدرتمند همراه با تلاش و مسئولیتپذیری است، نه رها کردن کارها.
سپس آیهی مربوط به درس را به صورت صحیح و شمرده قرائت میکنم
( وَمن یَتَوکَل علی اللَه فَهو حَسبُه)
و از دانشآموزان میخواهم با من تکرار کنند تا هم روخوانی و هم روانخوانی آیه رو بدرستی یاد بگیرند . بعد از آن، ترجمهی آیه را به صورت مرحلهبهمرحله بررسی میکنیم. کلمات کلیدی آیه را مشخص کرده و معنی آنها را با کمک خود دانشآموزان بیان میکنم تا مشارکت فعال در کلاس شکل بگیرد.
در ادامه، پیام آیه را به زبان ساده توضیح میدهم و با مثالهایی از زندگی روزمرهی دانشآموزان، مفهوم توکل را عینیتر میکنم؛ برای نمونه، به موقعیتهایی مانند امتحان، انتخاب دوست یا انجام یک کار مهم اشاره میکنم و توضیح میدهم که قرآن چگونه ما را به تلاش همراه با اعتماد به خدا دعوت میکند.
پس از درک معنای آیه، به سراغ بخش «پیامهای قرآنی» کتاب میروم و هر پیام را جداگانه بررسی میکنیم. از دانشآموزان میخواهم پیامها را با زبان خودشان توضیح دهند یا برای هر پیام مثالی بیان کنند. این روش باعث میشود دانشآموزان فقط حفظکنندهی مطالب نباشند، بلکه مفهوم آیات را در زندگی خود احساس کنند.
برای تثبیت یادگیری، فعالیتهای کوتاه کلاسی طراحی میکنم؛ مانند بیان یک موقعیت ساده و پرسیدن اینکه «در این شرایط توکل به خدا چگونه معنا پیدا میکند؟» یا درخواست نوشتن یک جمله کوتاه دربارهی تجربهی شخصی آنها از توکل.
گاهی نیز فعالیتهای گروهی انجام میدهیم تا دانشآموزان با گفتوگو و تبادل نظر، یادگیری عمیقتری داشته باشند.
در طول تدریس، تلاش میکنم فضای کلاس شاد، محترمانه و پویا باشد و دانشآموزان بدون ترس از اشتباه، نظر خود را بیان کنند. استفاده از پرسش و پاسخ، مثالهای ملموس و ارتباط دادن آیات قرآن با زندگی روزمره، باعث میشود درس قرآن برای دانشآموزان جذابتر و کاربردیتر شود. هدف من این است که دانشآموزان قرآن را نه فقط به عنوان یک درس ، بلکه به عنوان راهنمایی برای زندگی بهتر بشناسند و با آن انس بگیرند.
